Akdeniz Köyü

Girne’nin batı sahillerinde Akdeniz köyü, KKTC’nin gezilebilecek güzel yerlerinden bir tanesi. Köy, turizmden üzerine düşen payı almak için elinden geleni yapıyor. Bu köyü tanıtmak için köylüler iş birliği yapıp her yola baş vurmuşlar. Bu köyde yaşayanları bilgilendirip onları örgütleyen ve ön ayak olan genç bir muhtarları var, Muhtar Tarık Bey Bozalan.

Mavinin ve yeşilin buluştuğu Akdeniz köyü sahili
mavinin ve yeşilin buluştuğu Akdeniz köyü sahili

Tarık Bey’in işleri yoğun olduğundan dolayı her işe yetişememiş ve muhtarlığı bırakıp sadece köye gelen turistler gruplarını ağırlamaya vermiş kendini. Her şeye rağmen hala köyün bilirkişisi ve önemli bir şahsiyeti.Akdeniz köyü için elinden geleni yapmış ve yapmaya devam ediyor.

Akdeniz köyünde çok sayıda küçükbaş hayvan var
Akdeniz köyünde çok sayıda küçükbaş hayvan var

Onun rehberliğinde köyü gezdik. Turumuzun başından sonuna kadar bizi çok iyi ağırladı. Akdeniz köyünü Kıbrıs’taki diğer köylerden öne çıkaran bir çok özelliği var.

Bu özellikler:

  • Tarihi ile ilgi çekici bir yer olması
  • Arkaik döneme ait kral kaya mezarlarının olması
  • Terrakotta heykellerinin ve diğer objelerin sergilendiği Akdeniz köyü müzesi
  • Deniz kaplumbağalarının yumurtladığı Kuzey Kıbrıs’ın en uzun sahiline sahip olması (6km)
  • Kıbrıs’ta ilk görülen hayvan kalıntısı ‘cüce fil fosili’ne sahip olması

Akdeniz köyünün geçim kaynağı

Akdeniz köyü, her ne kadar sesini duyurup turizmden pay almaya kalksa da gelir kaynağı hayvancılık ve tarıma bağlı. Köylüler, zeytin ve zeytin yağı, harnup pekmezi ve hellim peyniri yapıp satıyorlar. Mevsimsel olarak sebze ve meyve yetiştiriliyor. Ayrıca köyde doğal yetişen ayrelli (kuşkonmaz), gavcar mantarı ve endemik olan ‘medoş lalesi’ de bulunuyor. Deniz kenarında olmasına rağmen balıkçılık bir gelir kaynağı değil. Sadece köylü kendi ihtiyaçlarını giderecek kadar balıkçılıkla uğraşıyor.

Akdeniz köyü turumuz başlıyor

Tarık Bey bizi ekibiyle köyde karşılıyor. Köyü safari yaparak gezeceğiz. Bizim için önceden hazırlanmış ciplere geçiyoruz ve turumuz başlıyor. Gezimizin programı ve neler yaptığımız sırasıyla aşağıdaki gibidir. Gezi esnasında bir çok bitki ve çiçeğe rastladık.

1- Akdeniz Köyünde Terracotta (Heykel) savaşçıları

Akdeniz köyünün altından çıkan tarihe şaşıracaksınız. Bu köyün İsveç’e kadar giden bir hikayesi var. Daha kimsecikler bu köy hakkında haberi yokken 1929 yılında Kıbrıs’ta bulunan İsveç Kıbrıs Keşif Heyeti (SCE) buranın farkına varıp kazıya başlıyorlar.

Akdeniz köyü doğa müzesi bahçesindeki terracotta heykeller sergileniyor
Akdeniz köyü doğa müzesi bahçesindeki terracotta heykeller sergileniyor

Burada yaşayan kilise papazı kilisenin bahçesinde topraktan yapılmış heykel parçasına rastlıyor ve köy birden merak uyandırıyor. Kilise yakınlarındaki daire şeklinde bir tapınağın içinde bu heykellerin devamı bulunuyor.

Akdeniz Köyünde bulunan heykellerin tarihi ve İsveç’e götürülme hikayesi

Hepsi erkek savaşçı heykelleri olup bazılarının boyları 2 metreye çıkıyor.  Bu heykeller MÖ 750-500 yıllarına tarihleniyor. Heykellerin büyük bir kısmı o zamanki İngiliz idaresi izniyle İsveç’e götürülüyor. Bu heykellerin asılları günümüzde ‘Stockholm Akdeniz ve yakın doğu eserleri müzesi’nde sergilenmektedir. Heykellerin Kalan bir kısmı da Güney Lefkoşa’daki müzede sergilenmektedir.

Akdeniz köyünün sahili. Karşıda Trodos dağları
Akdeniz köyünün sahili. Karşıda Trodos dağları

Akdeniz köyünden İsveç’e binlerce parça götürülüyor

İsveçliler, bulgularının üçte ikisini, yaklaşık 18.000 nesnenin 12.000’ini satın aldı. Bu buluntular 771 tahta sandıkta toplandı ve trenle Lefkoşa’dan Mağusa’ya taşındı. Daha sonra Mağusa limanından İsveç’e gönderildi. Ayrıca, bilimsel değere sahp olabiceği düşünülerek, on binlerce seramik parçası 5.000 karton kutuya yerleştirilip İsveç’e götürülmüştür.

2- Akdeniz köyü doğa müzesi

Akdeniz köyünde bir doğa müzesi kurulmuş. Köyde yapılan kazılardan çıkarılmış buluntular burada sergilenmektedir. Müzenin bahçesinde İsveç’e götürülen heykellerin kopyaları yer almaktadır. Köylülerin tarihine sahip çıkarak böyle bir müze oluşturmasını takdir etmek gerekir.

Akdeniz köyü doğa müzesinde sergilenen objeler
Akdeniz köyü doğa müzesi

Bugün, Akdeniz köyündeki ‘Doğa Müzesinin bahçesinde pişmiş kil ve topraktan yapılmış ‘terracotta savaşçıları’ sergilenmektedir. Kaybolan tarihin ait olduğu topraklarda hatırlanıp ve oraya kazandırılması için Küratör Ayhatun Ateş’in uluslararası sanatçıları bir araya getirerek bu heykellerin replikalarını yapmış.

3- Akdeniz köyünde 1974 ten kalan tank kalıntısı

Rus yapımı olan tank 1974ten beri burada. Önce rumlar tarafından kullanılmıs daha sonra da bu bolgeyı ele geçiren türkler tarafından kullanılmış. Akçak geçen uçakları kokrkutmak için buraya yerleştirilmiş ve hiç ateş edilmemiş.

Akdeniz köyünde bulunan tank kalıntısı
Bu tank kalıntısı 1974’ten beri burada

4- Kral kaya mezarlarını gördük

Arkaik dönemden kalan kral kaya mezarları Melabron krallığına aittir. Köyün sahile yakın alanlarında kumlar altında kalmış kültürel bir hazine yatmaktadır. Defineciler tarafından harap edilmiştir. Bizi gezdiren köylülerden birinin dedesi 1980 lerde bu mezarlarda küpler içinde altın bulunduklarında bahsetti. 

Akdeniz köyünde Kral kaya mezarlarının en büyük olanlarından biri. İçinde kralın mezar odası
Bu mezar Akdeniz köyündeki Kral kaya mezarlarının en büyük olanlarından bir tanesi. İçinde kralın mezar odası var

5- Köy fırınında köy ekmeği yaptık

Köyde bulunan küçük bir fırını ziyaret ediyoruz. Köy hayatına uzak insanlar için buradaki yaşamı deneyimlemek güzel bir fırsat. Kendi ekmeğimizi ve peynirimizi yapıp tadına bakacağız. Herkes ellerini yıkayıp mutfağa geçiyor ve buradaki teyze bize nasıl yapmamız gerektiğini gösteriyor. Hazırladığımız ekmekleri Daha sonra taş fırına veriyoruz.

6- Köydeki ahırları ziyaret ettik

Köy hayatının büyük bir parçası olan hayvanların yaşadığı yerleri de ziyaret ediyoruz. Burada hangi yöntemlerle beslediklerini ve süt elde ettiklerini öğreniyoruz. Hellim peyniri içi keçilere Şinya (Sakız ağacı) dalları yediriliyor. Bu bitkinin aroması süte geçiyor ve bu sütten çok lezzetli hellim yapılıyor. 

Akdeniz köyünde hayvancılık önemli bir gelir kaynağı
Akdeniz köyünde hayvancılık önemli bir gelir kaynağı

6- Köy evinde geleneksel hellim peyniri yaptık

Kıbrıs’a gelip de hellim tatmamak olmaz. Bir köy evinde tazecik hellim yapımına tanık oluyoruz. Taze hellim peynirleri arasına nane konulup servis ediliyor. Nane süt kokusu bastırmak için kullanılıyor. Daha önceki yaptığımız ekmekler fırından getiriliyor ve köy havasında buraya özgü bu tarif edilmez bir zevkle yiyoruz.  Bu yediklerimiz sadece bir ara öğün bizi tur bitiminde deniz kenarındaki restoranda bekleyen harika bir yemek var.

7- Köy evinde sepet yapımı izledik

Köydeki olanaklar sınırlı olduğu için kendi kendine yetmenin yolları el sanatlarını da geliştirmiş. Sepet örümü izlemek izlemek için başka bir köy evini ziyaret ediyoruz.

8- kaplumbağa plajını ziyaret ettik

Turumuzda son olarak kaplumbağa plajına gidiyoruz. Deniz kenarında olan bu tarihi köy aynı zamanda deniz kaplumbağalarının yumurtladığı önemli bir sahile sahip. Bu sahil 6 km uzunluğunda ve burada eylülde çıkan kum zambağı da endemik bir bitkidir.

9-Sahildeki restoranda yemek yedik

Sahilde bulunan restoranda yemeğimizi yiyoruz. Bu köyde bulabileceğiz en büyük ve tek restoran burası. Taze balık ve meze çeşitleriyle gözümüz ve midemiz doydu:) Ayrıca sabah gelenler için serpme kahvaltı da veriyorlar. Biz de yorgunluğumuzu buranın sakin ortamı ve güzel manzarasında yorgunluğumuzu atıyoruz. 

10- Akdeniz Köyü turumuz bitti

Yukarıda anlattıklarımı bir güne rahatlıkla sığdırdık. Biz sabah saat 9.45 gibi turumuza başladık ve saat 14.00 gibi yemek yediğimiz restoranda turumuz bitti. Rahat rahat yemeğimizi yeyip sahilde zaman geçirdik. Ben bugünkü turu kendi turist kafilemle yaptım diğer rehber arkadaşlarım da kendi gruplarıyla buradaydı. Burayı turistlere tanıtmanın yanında hep birlikte güzel vakit geçirdik. Bizi ağırlayan Tarık Bey’e ve ailesine de teşekkür ederiz.

Akdeniz köyünde tur sonunda rehber arkadaşlarla grup fotoğrafı
Akdeniz köyü turunu birlikte yaptığım rehber arkadaşlar

Akdeniz köyünü nasıl ziyaret edebilirsiniz

Köye münferit veya ailesiyle gelenler kendi araçlarıyla rahatça gezebilir. Engebeli araziler olsa da yere çok yakın olmayan araçlarla gezilebiliyor. Akdeniz köyüne yolunuz düşerse Tarık Bey size seve seve yardımcı olacaktır. Tur programı ve cip ayarlama konusunda kendisinden yardım isteyebilirsiniz. Tlf: 05338486161  

Akdeniz köyünde Bizi ağırlayan Tarık Bey, eşi ve oğlu
Tarık Bey eşi ve çocuğu ile bizi uğurlarken

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here