Side antik hamamı günümüzde Side Müzesi olarak kullanılıyor

Side Müzesi, Side antik şehrinde, bugünkü antik Side hamamının içinde yer almaktadır. Manavgat’ta, Manavgat Şelalesinden sonra gezilecek yerlerden biridir.

Hamam restore edildikten sonra, müzeye çevrilip, kazıdan çıkarılan eserlerin bir çoğu burada sergilenme. sonra müzeye çevrilmiştir. Sergilenen eserlerin büyük çoğunluğunu Roma dönemine ait olmakla beraber, yunan heykellerinin kopyalarına ait portreler, ilginç kabartmalar ve Nekropol (ölüler şehri) alanından getirilmiş lahitler ve ostotekler oluşturmaktadır.

Side Müzesi girişi
Side Müzesi girişi

Antik Side Hamamı

Side’de Roma Dönemi ve geç antik Çağa ait birçok hamam kalıntısı bulunmaktadır. Bir kısmı meydanlara yakın bir kısmı ise antik şehrin liman bölgesinde yer almaktadır. Hamamlardan en çok bilineni ise antik şehrin ana kapısından sonra, sütunlu caddenin üzerindedir.

Side Müzesinin bulunduğu antik roma hamamı
Side Müzesinin bulunduğu antik roma hamamı

Hamamların günlük yaşamın yoğun olduğu yerlere yakın yapıldığını göz önünde bulundurursak, bu hamamın tiyatronun arkasındaki agoranın hemen karşısında yer alması şaşırtıcı değildir. 

Hamam M.S 2. yüzyılda inşa edilmiş. M.S 5. yy.da yenilenerek kullanıma devam edilmiştir. Yapım tekniği ve malzeme olarak Side’deki diğer aynı dönem yapılarına benzemekte duvarlarda konglamera,  tonozlarda tuğla kullanıldığı görülmektedir.

Sıra odalı hamam şeklinde olan yapı, üzeri yüksek tonozlarla örtülü beş ana mekandan ve bir ön avludan oluşmaktadır. Yapıda bir soğukluk (firgidarium) iki ılıklık (tepiderum) ve bir sıcaklık (calderium) bölümü bulunmaktadır. Ayrıca sauna (Laconicum) kısmı eklenerek bir kubbe ile örtülmüştür.

Etrafı duvarlarla çevrili Hamamın avlusu açık hava müzesi olarak kullanılır. Bu avlunun ortasında bir cadde ve iki tarafında dükkanlar yer almaktaydı. Küçük bir agora gibi düşünülmüş. Kuzeyde yer alan su kanalı ile hamama su getirilmekteydi. Hamam 1961 yılında kazısı bitirildikten sonra restore edilmiş ve o zamandan günümüze kadar müze olarak kullanılmaktadır.

Yapı, soğukluk bölümüne girildiğinde geri dönmeksizin tüm mekanları dolaştıktan sonra tekrar başlangıç noktasına dönülmektedir. Antik hamamlarda bulunan, havuz (piscina), soyunma odası(apoditerium),  soğukluk (frigidarium), terleme(sudatorium), ılıklık (tepidarium), sıcaklık(calderium), bölümleri değişikliklere rağmen saptanabilmektedir. Beş bölümden oluşan Hamamın: sıcaklık, terleme, ve ılıklık bölümleri kapalı. Soğukluk havuz bölümü ve diğer ılıklık bölümü olarak düşünülen mekan açık teşhir olarak düzenlenmiştir. 

Side Müzesi ve Eserleri

Hamamın arkasında yer alan ve deniz surlarına kadar uzanan avluda kentin çeşitli yerlerinde bulunmuş, görülmeye değer çok sayıda mimari parça sergilenmektedir.

Sergilenen eserlerin büyük çoğunluğunu Roma dönemine ait olmakla beraber, yunan heykellerinin kopyaları ait portreler, ilginç kabartmalar ve Helenistik sur duvarları dışında yer alan Nekropol (ölüler şehri) alanından getirilmiş lahitler ve ostotekler oluşturmaktadır.

Bunun yanı sıra amforalar sergilenen eserler arasında yer almaktadır. Müzenin kapalı alanında yuvarlak salonda(tepiderium) çeşitli dönemlere ait küçük objeler, büyük salon(calderium) ve küçük salonda (tepiderium) mermer ve pişmiş toprak eserler sergilenmektedir.

Müzedeki Pamphylia tipi lahit, sergilenen eserlerin en görkemlisidir. Çeşitli silmelerle çevrelenmiş ve köşelerde akroterlerle süslenmiş olan alınlıkların içinde bir tarafta Medusa başı, diğer tarafta yuvarlak bir kalkan kabartması vardır. Yüksek kabartma şeklinde işlenmiş olan Eroslar, ayakta durmakta, meyve taşımakta, içki içmekte ve sarhoş olarak birbirlerine yaslanmaktadır. Köşelerde Nikeler sağ ellerinde çelenk, sol ellerinde hurma tutarak ayakta durmaktadırlar. Bezeme tekniği ile lahit M.S 2.yy’ın yarısına tarihlenmektedir. 

Lahit, üç tarafta çeşitli müzik aletleri çalan, keçi kurban eden, içki içerek sarhoş olup yaslanan eroslar yüksek kabartma olarak betimlenmiştir. Bir kline kapak şeklinde olan kapakta, sol koluna yaslanmak sureti ile yatan yorganı üzerine çeken bir erkek figürü yer almakta ve elinde bir keçi tutmaktadır. M.S 2.yy’ın son yarısına ait olan bu eser Anadolu yapımı olmadığı, şekli, mermerin cinsi ve üslubundan anlaşılmaktadır. 

Side Müzesi nerede?

Manavgat’ın Side mahallesinde; Side antik şehri girişinde yer almaktadır. Antik Side’nin içi trafiğe kapalı olduğu için, Side’ye ulaştığınızda aracınızı büyük otaparka park ediyorsunuz. Tiyatronun önüne çıkan yol boyu yürüdüğünüzde antik agoranın hemen karşısında side müzesini göreceksiniz. Yüremek istemeyenler için tiyatroya kadar ücretsiz ring servisler var. Etraftaki kalıntıları görmeniz için yürümenizi tavsiye ederim. Sadece 5 dk. Eskiden sütunlu cadde olan asfalt döşeli yolun sol tarafındaki antik dükkanların kalıntıları eşliğinde hamama kadar yol sizi getiriyor. T

Side’ye nasıl gidilir?

Antalya-Side 75 km. Antalya otogardan Manavgat seyehat otobüslerine bindikten sonra bir saat sonra Manavgattasınız. Side yol ayrımında inip sideye giden dolmuşlarla 5 dk sonra Side antik şehir girişindesiniz. Sideye gidiş üçretsiz olarak Manavgat seyehat tarafından karşılanıyor.

Antalya havalimanından ana yola kadar (5 dk) taksi tutup oradan Manavgat seyehat otobüsleriyle side kavşağına kadar gelinebilir.

Side Müzesi giriş saatleri ve ücreti

Side müzesi pazartesi hariç mesai saatleri içinde her gün açıktır. Müze kart ile giriş yapılabilmektedir. Tek kişilik bilet fiyatı 18 TL

BİR CEVAP BIRAK

Please enter your comment!
Please enter your name here